06 اردیبهشت 1405

  • 1405/01/08
  • - تعداد بازدید: 14
  • زمان مطالعه : 4 دقیقه
شبکه بهداشت و درمان شهرستان فیروزآباد

نحوه پخت غذا در شرایط بحران

تغذیه

در شرایط بحران و با کمترین سوخت ممکن پخت غذا در خانه نیازمند  استفاده هوشمندانه و بهینه از منابع موجود است. در ادامه چند روش  و نکته مهم برای پخت غذا با حداقل مصرف سوخت و انواع مختلف  سوخت آورده شده است.

استفاده از انواع سوخت ممکن:

  • -گاز شهری یا گاز مایع معمول ترین سوخت برای اجاق، اما در شرایط  بحران ممکن است محدود باشد.
  • زغال و چوب سوخت های طبیعی که در شرایط اضطراری و بدون  دسترسی به گاز کاربرد دارند. باید  خشک و محفوظ از رطوبت نگهداری شوند تا کارایی بیشتری داشته باشند.
  • الکل یا سوخت های مایع قابل حمل ،مناسب برای اجاق های  کوچک و قابل حمل.
  • سوخت های جامد مثل کپسول های خشک در مواقع ضروری  برای پخت های کوتاه مدت استفاده می شود.

نکات کلی برای کاهش مصرف سوخت در پخت غذا:

 

1- انتخاب ظرف مناسب استفاده از ظروف با کف ضخیم و درب دار ،کمک به حفظ گرما و کاهش مدت زمان پخت میکند.

 

2- قبل از پخت مواد را خرد یا پیش پز کنید تکه های کوچک تر سریع تر پخته می شوند و سوخت کمتری مصرف می کنند.

 

3- استفاده از روشهای پخت سریع و کم سوخت مانند بخارپز کردن  پخت با حرارت ملایم و زمان کوتاه

4- پخت یکجا و ذخیره یکبار با حجم زیاد پخت کنید و باقی مانده را  سرد و دوباره گرم کنید این کار به صرفه جویی سوخت کمک می کند.

 

5- استفاده از بخاری یا اجاق های خورشیدی اگر در دسترس باشند  نیاز به سوخت ندارند و بسیار کمک کننده اند.

6- پخت در قابلمه های دو جداره یا ترموس دار مزیتی مشابه قابلمه های  فشارپز دارند و گرما را بهتر نگه می دارند.

7- پخت با اجاق های خاکی مخصوصاً در مناطق روستایی، گودالی  حفر و با خاک گرم شده می توان غذا را به آرامی پخت.

 

8- استفاده از روشهای کاهش زمان پخت مانند خیساندن حبوبات و  غلات قبل از پخت تا زمان و سوخت کمتری مصرف شود.

 

 

نمونه ایده های غذایی کم سوخت و سریع :

  • خوراک های ساده سبزیجات:  سبزیجات خرد شده که سریع آب پز یا  بخارپز می شوند.
  • حبوبات خیسانده شده: مثل عدس یا لوبیا چیتی که سریع پخته  می شوند.
  • سوپ ها و آش ها مناسب برای جوشاندن با صرف انرژی کم و حفظ  مواد مغذی.
  • تخم مرغ آب پز یا نیمرو در زمان کوتاه و با حداقل سوخت.

نکات عمومی و ایمنی :

  • تهویه مناسب، سوختن زغال و چوب تولید دود می کند؛ حتماً از  تهویه مناسب استفاده شود.
  • نگهداری سوخت دور از حرارت ،رطوبت و در شرایط ایمن
  • استفاده بهینه از زمان برنامه ریزی پخت برای کمتر روشن کردن  اجاق و حداکثر استفاده از حرارت.
  • یادگیری روشهای جایگزین مانند اجاق های خاکی یا ذغال در  زمین به ویژه در شرایط بسیار اضطراری
  • فشارپز، بهترین گزینه برای کاهش زمان پخت و مصرف سوخت.
  • تنظیم شعله ، شعله زیاد موجب سوخت بیهوده و دود می شود؛ بهتر  است کمی شعله را کم و زمان پخت را کنترل کنید.

مزایا و معایب انواع سوخت برای پخت مواد غذایی

در شرایط بحران به جای گاز شهری می توان از چوب، زغال الکل  سوختی سوخت های جامد نفت سفید گاز مایع انرژی خورشیدی و  برق اضطراری برای پخت استفاده کرد. هر کدام مزایا و محدودیت های  خود را دارند و باید متناسب با شرایط محیطی و تجهیزات در دسترس  به کار گرفته شوند.

۱. چوب

مزایا: در بسیاری مناطق دسترسی آسان و قیمت پایین

معایب: دودزا، نیاز به تهویه مناسب طولانی تر بودن زمان پخت

۲. زغال چوب

مزایا : حرارت زیاد و پایدار قابل حمل و ذخیره آسان

معایب : دودزا ، نیاز به تهویه باید به صورت خشک و مناسب ذخیره شود

3. الکل سوختی انواع اتانول متانول

- مزایا : شعله پاک بدون دود قابل حمل اشتعال پذیری نسبتاً کنترل شده

- معایب:  قیمت بالاتر نباید به صورت خام استفاده شود نیاز به  اجاق های مخصوص

4. سوخت های جامد کپسولهای سوخت خشک مثل پلت و  فشنگ های سوختی

- مزایا: حمل و نگهداری آسان آتش مستقیم و دمای بالا

- معایب: بعضی مدل ها دودزا هزینه نسبتاً بالا نیاز به اجاق مخصوص

- مثال کپسولهای سوختی برای سفر و کمپینگ

5.نفت سفید (پارافین)

مزایا: دمای بالای شعله- سوخت قابل حمل و ذخیره

معایب : بوی نامطبوع- ایجاد دود و ذرات -نیاز به اجاق مخصوص و  مراقبت بیشتر

موارد استفاده اجاق های نفت سوز قابل حمل برای شرایط اضطراری

6.گاز مایع کپسول پروپان یا بوتان

-مزایا: مصرف سوخت خوب -شعله قابل کنترل- حمل و نقل آسان

-معایب : محدودیت در دسترسی در بحران خطر انفجار در صورت

نشت، هزینه نسبتاً بالا

کاربرد :محبوب در پخت و پز در شرایط اضطراری و کمپینگ

7. اجاق خورشیدی

- مزایا: بدون نیاز به سوخت سازگار با محیط زیست استفاده از انرژی

خورشید

- معایب: وابسته به شرایط آب و هوایی نیاز به زمان بیشتر برای پخت

-کاربرد: پخت و گرمایش در مناطق آفتابی به عنوان منبع مکمل یا  اصلی

8. برق ژنراتور باتری خورشیدی

- مزایا: پاک و آسان مناسب تجهیزات برقی مثل مایکروویو پلوپز برقی

-معایب: نیاز به منابع برق جایگزین محدودیت شارژ و ذخیره سازی انرژی

-کاربرد: پخت کم مصرف و گرم کردن غذا در صورت دسترسی به برق  اضطراری

برای کسب اطلاعات بیشتر به آدرس زیر مراجعه نمایید:

https://uploadkon.ir/uploads/014001_25taghziehbohran.pdf

مریم رضایی: کارشناس واحد بهبود تغذیه جامعه، شبکه بهداشت و درمان شهرستان فیروزآباد

  • گروه خبری : پیام سلامت
  • کد خبری : 148383

نظرات

0 نظر برای این مطلب وجود دارد

نظر دهید